Bệnh ký sinh trùng đường máu ở gà

23/08/2017

Bệnh Ký sinh trùng đường máu ở gà hay còn gọi là bệnh sốt rét gà. Bệnh xảy ra quanh năm nhưng thường tập trung vào mùa hè nóng ẩm.  Bệnh có thể xảy ra ở phạm vi rộng có tính chất vùng, nhưng tỉ lệ lây lan trong đàn chậm tùy thuộc vào ký chủ trung gian truyền bệnh. Tỉ lệ nhiễm bệnh từ 20 - 25%, tỉ lệ tử vong rất cao tới 70% đối với gà nhỏ (35-40 ngày tuổi), 5-20% đối với gà trưởng thành và gà đẻ.

1. Nguyên nhân

Bệnh Ký sinh trùng đường máu ở gà do một loại đơn bào ký sinh sống trong máu có tên là: Leucocytozoon-cauleri gây nên, kích thước nhỏ, đơn bào ký sinh được phân chia thành hợp tử, sau đó di chuyển lên tuyến nước bọt của các ký chủ trung gian truyền bệnh là: Muỗi vằn, Dĩn. Khi đốt, truyền bệnh vào cơ thể gà, các đơn bào phát triển và ký sinh trong hồng cầu gà. Đơn bào sinh sản vô tính, phá vỡ nhiều hồng cầu, sau đó xâm nhập vào các cơ quan nội tạng như gan, thận, lách, làm sưng to, biến dạng, xuất huyết…

2. Triệu chứng: Thể hiện ở 2 thể

- Thể cấp tính:

Bệnh thường gặp ở gà trên 35 ngày tuổi vào mùa hè, thời tiết nắng mưa thất thường. Thời gian ủ bệnh từ 5-10 ngày, gà thường kém ăn hoặc bỏ ăn, ủ rũ, sốt cao, mào tích nhợt nhạt, miệng chảy nhiều nước nhờn, tiêu chảy kéo dài, phân có màu lá cây xanh lét (đây là đặc điểm đặc trưng của bệnh, đặc điểm này ít gặp ở các bệnh khác trên gà). Số lượng mắc bệnh trong đàn tăng dần. Đến ngày thứ 13-14, một số con chết thường vào ban đêm, có biểu hiện ộc máu ở miệng, mũi, mào, tích thâm đen, nằm thõng cổ, về sau chết bất cứ lúc nào, tỉ lệ chết lên đến 70% nếu không phát hiện sớm và có biện pháp can thiệp kịp thời.

-Thể mạn tính:

 Bệnh thường gặp ở gà trưởng thành, gà mái đẻ. Sau quá trình mắc bệnh, từ thể cấp tính chuyển sang thể mạn tính, gà thường chậm lớn, thiếu máu, niêm mạc nhợt nhạt, mào thâm, phân loãng có màu xanh. Đối với gà đẻ trứng khi mắc bệnh này sản lượng trứng giảm hoặc tắt đẻ, một số con có biểu hiện liệt chân. Tỉ lệ chết khoảng 5-20%.

3. Bệnh tích

Mổ khám gà bệnh ở thể cấp tính thấy máu loãng không đông, da ngực, chân, mào, tích, vùng da mỏng vùng không lông có nhiều vết đốt của côn trùng tụ máu. Các cơ quan nội tạng tụ huyết, lách sưng to gấp 2 bình thường, trên bề mặt có nhiều điểm xuất huyết hoặc hoại tử như: Dạ dày tuyến xuất huyết. Ruột chứa phân màu lá cây xanh lét, phổi ứ máu. Một số trường hợp thấy gan đen.

Tuy nhiên mổ khám gà ở thể mãn tính (gà trưởng thành, gà mái đẻ) mắc bệnh lâu ngày thấy có nhiều nang bào ký sinh màu trắng giống như những hạt gạo nằm rải rác ở cơ ngực, cơ cổ.

4. Chẩn đoán bệnh

- Dựa vào các đặc điểm của bệnh: bệnh xảy ra tập trung vào mùa hè thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều, theo vùng, miền khác nhau và nơi trồng nhiều cây xanh, mắc ở độ tuổi trên 35 ngày tuổi, khi chết ộc máu ra miệng, mũi. Khi cắt tiết mổ khám máu loãng không đông, phân màu xanh lét, dùng thuốc kháng sinh điều trị không hiệu quả .

- Chẩn đoán phân biệt với các bệnh truyền nhiễm khác:

+ Giống bệnh Cúm A H5N1: xuất huyết dưới da.

+ Giống bệnh Niu cát xơn: xuất huyết ở dạ dày tuyến.

+ Giống bệnh Cầu trùng: phân lẫn máu tươi, xuất huyết ruột non, manh tràng.

+ Giống bệnh Tụ huyết trùng: phân xanh, xuất huyết ở ruột non.

+ Giống bệnh Viêm thanh khí quản truyền nhiễm: xuất huyết và teo buồng trứng.

5. Phòng và Điều trị

- Phòng bệnh:

+ Thường xuyên phun hóa chất khử trùng tiêu độc chuồng trại, môi trường chăn nuôi như BenKocid, Han-Iodine, Vi A-Iodine..., phát quang bụi rậm  để diệt côn trùng ruồi, muỗi, mạt,…

+ Hàng ngày cho uống các chất điện giải, vitamin để tăng cường sức đề kháng cho gà. Đồng thời định kỳ dùng Sorbitol hoặc Livercin liều 1ml/lít nước cho uống để tăng cường chức năng gan, thận và giải độc.

- Điều trị:

Sử dụng thuốc đặc hiệu để điều trị ký sinh trùng đường máu ở gà: dùng thuốc thú y có thành phần: Sulfamonothiazine, Sulfadimethoxin, Rigecocin...    Liều dùng 1g/2 lít nước uống, cho uống liên tục 3-5 ngày./.

Nguồn: sonnptnt.vinhphuc.gov.vn

Các tin đã đưa ngày: